Categorie: opinie

Spraakmakende opiniestukken uit Den Haag.

Koningslied

Hij is al helemaal in de stemming met zijn hoedje
Hij is al helemaal in de stemming met zijn hoedje

Je moet Nederlanders nooit zeggen dat ze iets moeten, als je dat doet kan je ervan verzekerd zijn dat alle stekels bij iedereen overeind gaan staan. Wij laten ons niets voorschrijven, zo zitten wij niet in elkaar.
Hierin ligt waarschijnlijk al de kiem van de grote mislukking van het muzikale Koningsdrama.
We mochten onze dromen insturen. De mooiste dromen worden gebundeld en straks in boekvorm gepresenteerd. Maar was het Borsato niet die zong dat dromen bedrog waren? Maar je hoeft geen dromen in te sturen en je hoeft het ook niet allemaal te lezen. Het mag.
Scholen mochten meedoen aan de oranjespelen. Het overgrote deel van alle scholen doet hieraan mee, want het moet niet maar het mag en het is misschien wel leuker voor leerlingen dan gewone lesuren volgen.
Het Nationaal Comité Inhuldiging ging in de fout door te stellen dat we met z’n allen op 30 april het nieuwe koningspaar een mooi Koningslied MOESTEN toezingen.
Iedereen in het hele land zou dat op hetzelfde moment moeten doen. En dat terwijl samenzang en muziekonderwijs in het algemeen op scholen al heel lang geleden werd wegbezuinigd. Alleen daarom al zal het een mislukking worden.
Er zou een koningslied geschreven worden waarvoor iedereen tekstsuggesties mocht insturen. Nou dat hebben we geweten, wat een tenenkrommende zinnen ben ik tegengekomen. Hieruit blijkt ook maar weer eens dat het onderricht van de Nederlands taal in het huidig onderwijs behoorlijk ondermaats is. Ervaren liedjesschrijvers zoals daar zijn o.a. Daphne Deckers (wie kent haar tophits niet?) zouden dit dan aaneensmeden tot een Koninklijke Dijenkletser. John Ewbank zorgde voor de nootjes, die had hij toch al jaren in de la liggen vertelde hij in een openhartige bui. Hoe mooi was dit alles niet bedacht door o.a. zelfverklaard D66 republikein Hans Wijers.
Ik weet niet veel van het schrijven van songteksten en componeren, zeg maar helemaal niets, maar wat ik wel weet is dat een creatief proces per definitie ondemocratisch is.
Regelmatig werd bij serieuze babbelprogramma’s zoals P+W en DWDD tipjes van sluiers opgelicht om ons voor te warmen op de grote dag dat tekst en clip onthuld zouden worden. Er was nog even kort sprake van plagiaat maar Ewbank ontkende dat in alle toonaarden, hij had het lied al geruime tijd gekoesterd als een diamant totdat hij het juweel eindelijk kon laten horen. Deze laatste zin is beeldspraak want diamanten of juwelen kun je natuurlijk niet horen – dit voor de critici die hier misschien ook en opmerking over zouden kunnen maken. Want beeldspraak en ironie schijnen momenteel overal erg letterlijk genomen te worden.
Afgelopen donderdag (of was het vrijdag?) was het dan eindelijk zover: we mochten het lied horen en zien.
Binnen enkele seconden stond het Koningslied nummer 1 op de downloadlijst van iTunes, dus het viel kennelijk in de smaak.
Maar niet bij iedereen. Taalpuristen verwezen zin voor zin regelrecht naar de prullenbak in een veelbekeken kijkcijferkanon.
Twitter en Facebook kwamen op stoom. Petities werden ondertekend alsof een nationale ramp ons had getroffen. De inzamelingsactie voor de slachtoffers van de oorlog in Irak verbleekte hierbij. Er ontstond een tweestrijd, zeg maar oorlog, tussen twee groepen bekende Nederlanders. De ene groep had aan het lied alle medewerking verleend en zich hier helemaal voor méér dan de volle 100 procent ingezet om dit tot een oorverdovend succes te maken. De andere groep BN’ers, die niet gevraagd was om een bijdrage te leveren en dus heel erg gepikeerd was, reageerde vol afschuw op het ten gehore gebrachte.
De componist fungeerde hierbij als Nationale Kop van Jut.
Midden in de nacht, misschien na een paar glaasjes spraakwater, legde hij het bijltje er bij neer en liet ons via Facebook weten dat hij het lied terugtrok. Alle leden van het Nationaal Comité Inhuldiging kwamen in crisisberaad bijeen en beslisten dat zij een dag nodig hadden om uit deze onverwachte malaise te komen.
Inmiddels doken overal alternatieve Koningsliederen op. Je vraagt je af waar die allemaal zo plotseling kant en klaar vandaan kwamen. Compleet met clip en groot orkest bleken die ook al ergens in een la te liggen. Dat heeft me eigenlijk nog het meest verbaasd. Gezien de sfeer, de arrangementen en de tekst denk ik dat Paul van Vliet zijn ongebruikte compositie bij de overgang van Juliana naar Beatrix uit de mottenballen had gehaald. Twee studenten uit Utrecht hadden ook veel succes op you-tube met een grappig cabaretesk humorvol Koningslied. Die had meteen mijn voorkeur.
Dan was er nog een alternatief van Dries Roelvink. Filmpje erbij, opgenomen op de Dam van Amsterdam. Een niet onaardig hymne-achtige voetbalcompositie maar… tja, Dries Roelvink. Ik heb hem ooit in een televisieprogramma horen vertellen dat hij tijdens een schnabbel op een bruiloft de bruid, tussen een paar nummers door in haar eigen huis geneukt had. Spuiten en slikken of zo zal het wel geweest zijn. Dat blijft me bij, ik krijg daar ook beelden bij iedere keer als ik zijn kop zie. Er zijn dingen die ik liever niet weet.
Kortom John Ewbank was al die verwensingen meer dan zat en trok het lied terug. Dat was het domste wat hij ooit in zijn leven gedaan heeft. Deze reuring hoort bij Nederland, met name bij nationale evenementen. Iedereen zat juist goed in zijn rol. De voorstanders, de tegenstanders, bloggers lieten van zich horen, twitteraars twitterden de vingers blauw, de vuilspuiters op internet droegen – zoals gebruikelijk – ook hun bedenkelijke steentje bij. Die dingen neem je toch niet allemaal serieus? Trouwens Ewbank zelf gaat ook niet helemaal vrijuit, hij noemde als reden om te stoppen o.a. “de zoveelste nageboorte”. Verklaar u nader. Natuurlijk heeft hij grote successen geboekt en werd elk lied dat hij voor Marco had geschreven een groot succes. Maar je kunt een voetbalstadion vol Borsato-fans toch niet vergelijken met het hele Nederlandse volk?
Hij had gewoon zijn schouders op moeten halen en misschien een paar dagen niet op zijn computer moeten letten. Op Koninginnedag werd dan het lied gewoon gezongen door een heleboel vrolijke mensen, terwijl de andere helft smalend de schouders opgehaald had of naar het buitenland was gevlucht voor deze gelegenheid. Op woensdag 1 mei was iedereen alles weer vergeten en gewoon aan het werk gegaan en dat was dat. Op naar de volgende hype.
De verstandigste man van Nederland momenteel is Joop. Niks terugtrekken, gewoon doorgaan met oefenen en zingen met die hap. “The Show must go on!”
Ik zoek zelf nog een onderduikadres.

Hitler is jarig; over vrijheid en verantwoordelijkheid

Het monster mag geen naam hebben..

En ik zal je uitleggen waarom. Vandaag, op de geboortedag van Hitler, zullen er wat dubieuze fans opstaan, een handjevol mensen dat de man en zijn daden verheerlijkt. Voor hen ben ik niet bang. Ook ben ik niet bang voor Adolf zelf: de beste man is al een eeuwigheid dood. Voor een ieder die hem als inspiratiebron neemt en zelf volksmenner wil worden dan? Nee, kom op.. Wie luistert er naar die onzin?

Beantwoord deze vraag en je weet wie ik vandaag, op de geboortedag van de beruchtste massamoordenaar uit de geschiedenis, het meeste vrees:
De hardwerkende ambtenaar, de ijverige politieman, de dappere soldaat. De man die iedere dag opstaat en ‘gewoon zijn werk doet’. De mens die uitvoert en geen vragen stelt is de grootste bedreiging van onze vrijheid. De filosofe Hannah Arendt beschreef in haar klassieke werk “Eichmann in Jerusalem: A Report on the Banality of Evil”  Adolf Eichmann, de ambtenaar die de praktische uitvoering van de Holocaust leidde, als een kleurloos mannetje ‘dat enkel zijn werk deed’. Hij gehoorzaamde aan de wet en was verder alleen met zijn carriere bezig.  Een mooi Nederlands voorbeeld is rijksambtenaar Jacobus Lentz, een man die al sinds 1933 plannen in de kast had liggen voor het invoeren  van persoonsbewijzen met als argumenten: de beheersing van vreemdelingenstromen, criminaliteit en fraude, alsmede doelmatig bestuur. De Duitse bezetting maakt het voor hem mogelijk om zijn ideeën te realiseren. Dankzij hardwerkende ambtenaren als Lentz konden de Nazi’s 90% van de Joden in Nederland uitroeien. In de jaren ’80 gebruikten partijen als het CDA vergelijkbare motieven om de paspoortplicht door te drukken. Inmiddels weet onze overheid veel meer van ons dan de Nazi’s ooit hadden durven dromen.

Verstop je niet achter een symbool met een snor en een foute scheiding

Maar wij zijn hier niet bang voor: 5 mei vieren wij wederom onze vrijheid en schuiven wij een man met een raar snorretje naar voren als symbool van het kwaad: hij heeft 6 miljoen joden vermoord. Eén vraag volstaat: hoe vaak heeft hij zelf de trekker overgehaald? We vergeten te gemakkelijk wie er allemaal nodig waren bij de uitvoering van zijn plannen. Brave, hardwerkende mensen die geen vragen stellen. Mensen zoals u en ik.

Het monster is in onszelf. De geschiedenis heeft dat al vele malen bewezen, voor en na Adolf Hitler. Sinds WO II hebben Vietnam, Rwanda, Irak en Afghanistan ons genoeg voorbeelden laten zien van waartoe een mens in staat is. Het heeft geen pas om ons nog langer achter een symbool met een foute scheiding en een snorretje te verschuilen: wij hebben als mensen zelf de verantwoording voor onze daden te dragen. Wij maken de wereld, met onze vele miljoenen, niet die enkele rattenvanger die wij massaal volgen.
Probeer nooit jezelf of de maatschappij te immuniseren voor volksmenners door een enkele persoon te demoniseren. Ware vrijheid komt van binnenuit, ware vrijheid ontstaat in de mens die kritisch naar zichzelf durft te kijken.

Het monster is niet het monster dat wij creëerden om ons achter te verstoppen. Het monster in onszelf. De grootste bedreiging van onze vrijheid is geen enge man met een fout kapsel, de grootste bedreiging zijn wijzelf. Wij zelf en ons onvermogen om voor onze rechten op te komen.

Wentelteefje; een modern sprookje

***

Als de wekkerradio gaat draait de staatssecretaris zich nog eenmaal om. Hij trekt het kussen over zijn hoofd en kreunt moeizaam. Het tikken van een paar hakken dat zijn kant oploopt, maakt dat hij langzaam bijkomt. Een flauwe glimlach speelt over zijn lippen: Wentelteefje komt zijn ontbijt op bed brengen. Wat is ze toch lief.

Hij hoort het geluid van een vinger die langzaam een knop indrukt. De muziek stopt.

Wentelteefje: “Ik heb de wekker voor je uitgezet, Fred.”
Fred: “Wat was dat voor een takkeherrie?”
Wentelteefje: “Het koningslied, geloof ik, Fred. Ik heb je ontbijt mee naar bed genomen. Dat heb je wel verdiend na gisteren.”
Fred: “Het zijn slappelingen, ik had mezelf uitge.. afgezet, bedoel ik.”
Wentelteefje: “Dat weet ik schat, maar ze hebben je een tweede kans gegeven. Dat is lief van ze.”
De staatssecretaris gromt wat en zoekt op de tast naar zijn bril die op het nachtkastje ligt. Wentelteefje haalt het kussen van zijn hoofd, “Zo gaat het makkelijker.” Ze gaat schrijlings boven op hem zitten.
Fred: “Nu even niet schat, ik heb hoofdpijn.”
Wentelteefje: “Je hebt gelijk, Fred, we moeten zometeen ook naar het werk. Het wordt een mooie vrijdag. Terwijl jij gisteren in debat was, heb ik op de zaak de bezemkast laten schoonmaken. We passen er weer in.”

Wentelteefje loopt de kamer uit. De staatssecretaris volgt haar draaiende billen met zijn ogen. Hij wordt er duizelig van. Zijn handen grijpen naar het kussen. Een minuut later keert Wentelteefje terug met croissants en jus d’orange.
“Fred, ik vroeg me iets af, “ Wentelteefje trekt het kussen weer van zijn hoofd, “Je had het gisteren in debat over ‘De persoon van de mens’. Wat bedoel je daarmee?”
Fred: “Weet ik veel. Je moet toch iets als er ineens over mensen gesproken wordt inplaats van regels en procedures?”
Wentelteefje: “Je hebt gelijk schat, gelukkig werken wij niet met mensen. Ik moet er niet aan denken.”

Het gezicht van de staatssecretaris betrekt. Hij zet de bril, die nog scheef op zijn neus staat, recht en kijkt zijn vriendin in de ogen: “Ik had zo’n rare droom vannacht.”
Wentelteefje: “Droom jij, Fred?”
Fred: “Regelmatig. Meestal zijn het fijne dromen. Over jou, over de bezemkast of over boeven achter tralies. Maar die van van de afgelopen nacht was naar.”
Wentelteefje: “Hoezo, Fred?”
Fred: “Ik droomde over de ingang van de Tweede Kamer. Er stond een man. Hij had een verzetskrant uit de Tweede Wereldoorlog in zijn handen. Er stond een datum op: 28 december 1944. En een afbeelding: een man en een vrouw op een ezeltje. Ze hadden een kind bij zich.”
Wentelteefje: “Waren het asielzoekers?”
Fred: “Nee, ik denk het niet. Ik probeerde ongezien langs de man naar binnen te glippen. Maar hij zag me en zei iets tegen mij.”
Wentelteefje kijkt hem vragend aan.
Fred: “Vanaf nu werk jij voor óns.”
Wentelteefje: “Onheilspellend.”
Fred: “Ik vraag me af wat het betekent. Ik krijg er nog rillingen van. Zijn handen grijpen weer naar het kussen.

Wentelteefje pakt het kussen af: “Dromen kan je niet uitzetten, Fred.”

Terwijl de staatssecretaris zich aankleedt, ruimt Wentelteefje de restanten van het ontbijt op. Ze gaan gezamenlijk naar buiten. Een sleutel draait in het slot. Ze staan op straat.

 ***

vrij nederland

Edwin IJsman

Met dank aan Jacqueline Wouters voor de naam Wentelteefje. Iedere gelijkenis met bestaande personen berust op opzet.

Rutte en Schippers stimuleren de economie

Onze Minister-President gaf aan deze zondag de economie weer eens goed te gaan stimuleren. Hij had hierbij vooral één sector op het oog: de horeca. Ik snap dat best: de man werkt hard en verdient op zijn tijd zijn biertje. Als hij genoeg geld uitgeeft dan moet er in Den Haag minstens één plaatselijke kroeg zijn die zich uitermate gestimuleerd voelt door Rutte’s aanwezigheid. De door hem zo genoemde ‘groene waas van herstel‘ die hij waarneemt zou eigenlijk best wel een gele waas kunnen zijn, met een mooie schuimkraag.

Mark Rutte, redder van de Nederlandse horeca? Foto: Roel Wijnants

Als hij een beetje doordrinkt, dan zijn er nog meer mogelijkheden om de economie te stimuleren. Met een flink stuk in zijn kraag kan hij dan namelijk meteen door naar de nieuwe verslavingskliniek van de Volkskrant: een paar handige jongens heeft daar immers niet voor niets ontdekt dat je in de Nederlandse vermarkte zorg met drie online formuliertjes een GGZ-instelling kan registreren. Expertise in de verslavingszorg is hierbij geen vereiste. Wat zeg ik? Er was geen enkele expertise vereist, op wat voor gebied dan ook. Zelfs de speciaal aangemaakte nepsite van de nepkliniek bleek niet nodig. Een zorgverzekeraar wist te melden, dat in het huidige systeem, door de nepkliniek ingediende rekeningen zonder meer geaccepteerd zouden worden. Hoe dit mogelijk is? Ik heb geen idee. Wellicht is Minister Schippers van Volksgezondheid al enige tijd geleden begonnen de economie te stimuleren in de stijl van Mark Rutte. In dat geval ziet zij hoogstwaarschijnlijk haar hele wereld door een groen-gele waas.
Beide bestuurders wil ik overigens nog een suggestie van de hand doen: ga als u op deze zonnige dag de economie voldoende herstelt hebt met behulp van consumpties in de horeca eens langs bij de walletjes: ook daar zijn veel mogelijkheden tot stimulatie. Misschien dat Edith Schippers dan eindelijk eens leert hoe je een goede SM-meesteres wordt en Rutte erachter komt hoe een vrouw er uitziet.

Terwijl onze beide bestuurders hun weekend doorzwalken, kunnen wij ook iets doen:
Wij nemen al ons geld op van onze bankrekening, die binnenkort toch bezwijkt onder het gewicht van Iraanse DDOS-aanvallen en nemen een paar maanden onbetaald verlof op. Al dat geld kunnen wij dan mooi in het buitenland uitgeven. Het schijnt dat men in Griekenland of Cyprus nog wel wat kan gebruiken. Het is er ook minder koud.

Edwin IJsman