Tag: kunst

Kunstiniatief Maakhaven blijft voorlopig

In oktober berichte Haagspraak over de dreigende sloop van het pand waarin het kunstinitiatief Maakhaven gevestigd is. Gedurende de afgelopen 10 jaar dat het pand in gebruik was als ‘cultuurfabriek’ werden er vele grote objecten en voorstellingen voor tal van culturele organisaties gerealiseerd, zowel voor binnen als buiten Den Haag. De gebruiksovereenkomst met de gemeente werd echter opgezegd. Dit vanwege een rommelig plan van de gemeente om het gebied per kavel voor woningen te verkopen. Een plan dat niet alleen weinig respect toonde voor het industrieel erfgoed, maar juist ook een serieuze herontwikkeling van Laakhaven op lange termijn in de weg zou zitten. Zonde voor een plek in de stad die de geschiedenis en de potentie heeft om een centrale rol te vervullen in het stedelijk leven.

Dankzij een initiatiefvoorstel van de Haagse Stadspartij en GroenLinks is dit sloopplan nu voorlopig van de baan. Op 20 februari was er raadsbrede steun voor een voorstel waarbij nu een renovatieplan voor het voormalige Shellgebouw uitgewerkt kan worden.

Edwin IJsman

Den Haag Sloopstad

Kunstwerk met sloop bedreigt. Foto door Roel Wijnants, op Flickr.

“‪Roel Wijnants‬, heb je dit prachtige kunstwerk al vastgelegd voor het nageslacht?”, vroeg Eelco van der Waals mij via een berichtje op Facebook.

Op zijn pagina las ik dat het woonblok waar bovenstaand kunstwerk van Berry Holslag is aangebracht, wordt gesloopt: Den Haag heeft een sloopvergunning afgegeven. Ben gelijk met de bus richtig Schilderswijk gegaan en heb dit prachtig in keramiek uitgevoerde kunstwerk op de hoek van de Abraham Bloemaertstraat en de Van Dijckstraat, nog snel voor het nageslacht kunnen vastleggen. Een oude foto uit de jaren zestig van een straat in de Schilderswijk heeft model gestaan voor dit unieke kunstwerk.

Intussen zijn Berry Holslag, Marco van Baalen (directeur Haags Historisch Museum) en Joris Wijsmuller (van de Haagse stadspartij) op de hoogte gebracht van de sloopplannen van de gemeente.

Den Haag wint een prijs voor de ‘Beste binnenstad van Nederland’, maar nog niet zo lang geleden opperde wethouder Baldewsingh, dat het Volhardinggebouw op de hoek van de Grote Marktstraat, de belangrijkste straat in de binnenstad, wel weg kon.

De kunstenaar Joop Pellinkhof kwam er via mijn foto achter, dat de gemeente zijn kunstwerk had weggemoffeld zonder de kunstenaar in te lichten. Na jaren vind hij via de foto zijn verloren gewaand kunstwerk weer terug. Veel vertrouwen in het beleid van de gemeente om het behoud van ons culturele erfgoed, heb ik niet. Wie kent niet de blunder, die gemaakt is in het Gemeentemuseum, waar bij een renovatie kunstwerken, die in de trappenhuizen waren aangebracht gewoon verdwenen. Bij de verdwenen kunstwerken was werk van Sol LeWitt, Lawrence Weiner, Niele Toroni en Günther Tuzina.

Nog een blunder van de gemeente: In 1968 het Minakabause huis in het Haagse Bos, dat moest wijken voor de komst van Château Bleu, was compleet verdwenen uit de gemeente depots. Omwonenden van het depot in Rijswijk wisten wel raad met het mooie hout. Toen er ook nog brand uitbrak ging alles verloren.

“O Hagenaars let op uw saek
de tyt en stont is daer”

Ik meld mij hierbij aan, om als menselijk schild te dienen en dit kunstwerk voor Den Haag te kunnen behouden. Laat niet, zoals met het kunstwerk van Escher is gebeurd, dit kunstwerk voor Den Haag verloren gaan.

De onderstaande foto maakte ik jaren geleden toen het woonblok nog bewoond was.
Hanneman plantsoen Ceramic art. Foto door Roel Wijnants, op Flickr.

Een enkele Caravaggio voor Willem V

Stel: je neemt een dame uit Denemarken mee Den Haag in. Zij is een kunstliefhebster. Ergens in de stad, bijvoorbeeld bij de ingang van het Mauritshuis dat nu naar Oud-Haagsch gebruik in de steigers staat, ziet ze een poster met het volgende opschrift:

“Caravaggio in Galerij Prins Willem V”

Dat is veelbelovend. De Deense kunstliefhebster is een groot fan van het expressieve schilderwerk van deze Italiaanse meester. “Hij brengt de gezichten van zijn mensen zo tot leven, kijk zo maar eens naar het verschil met de vlakke, uitdrukkingsloze koppen die zijn tijdgenoten schilderden,” weet ze al lopend naar de galerie te vertellen. Want natuurlijk gaan we er even een kijkje nemen.

Caravaggio, Een jongen gebeten door een hagedis. Bron: Wikipedia

Vijf euro voor de entree is een mooie prijs. Binnen is het wel even zoeken naar Caravaggio. Beter gezegd: er hangt van alles in de galerij, waar schilderijen in volgens de 18e-eeuwse gewoonte van Stadhouder Willem V lijst aan lijst zijn opgehangen, maar onze Italiaan heeft zich goed verstopt. Achter een kolom. Daar kan je wel tijdelijk een paneeltje pakken, met daarop een uitvoerige uitleg bij het schilderij ‘Een jongen gebeten door een hagedis’. Dat paneel leert je dan onder andere wat Caravaggio onderscheidt van zijn tijdgenoten en ook dat het werk in opdracht van een geestelijke is gemaakt. Dat laatste maakt dan meteen duidelijk waarom het jongetje er ‘sensueel’ uit moest zien. De kerk is in al die eeuwen niets veranderd.

Over de belichting zullen we het ook maar niet hebben: als je een paar keer heen en weer loopt langs het doek kan je immers de vele onhandige reflecties ontwijken. Dan heb je het werk alsnog in zijn geheel gezien. Je moet er wat voor over hebben.

Dat is de hele expositie: een enkel schilderij. De informatie bij het werk geeft aan wat het concept van de tentoonstelling is: het periodiek laten zien van een enkel doek dat slechts zelden in Nederland te zien is. Een topstuk van een oude meester, met een uitgebreide toelichting. Kwaliteit in een bescheiden oplage. Een nobel streven.

Helaas kom je hier niet achter voordat je de galerij in bent gelopen of je eerst de website hebt bekeken. Dat maakt dat je je toch misleid voelt door iets dat in beginsel een mooi initiatief is. Voor de hypothetische toerist die al wandelend door de stad op de posters in de stad afgaat, is het toch teleurstellend dat de titel ‘Caravaggio in…’  hier op een wel heel kleine tentoonstelling betrekking heeft.

Ik zeg hypothetisch, maar het betreft hier een teleurstelling die heel eenvoudig zo maar iedereen kan overkomen. Sterker nog: dit is al gebeurd met onze Deense toeriste. Ik denk dat zij niet de eerste was en ook niet de laatste zal zijn.

 
Edwin IJsman

Informatie over de tentoonstelling op de website van het Mauritshuis: http://www.mauritshuis.nl/index.aspx?ChapterID=9122

Alles wat je moet weten voor je bezoek aan Rewire Festival 2013
Nieuwsbrief #8: 5 november 2013In deze nieuwsbrief vind je allerlei praktische informatie voor je bezoek aan REWIRE Festival 2013.Festivallocaties en vervoerDeze derde editie van REWIRE Festival vindt plaats in het centrum van Den Haag, rondom de Prinsegracht, Westeinde en Paviljoensgracht. De locaties; Teresia van Avilakerk, Prins27(voorheen bekend als Koorenhuis), GEMAK, Acte de Presence en Paard van Troje. Alle locaties liggen op een steenworp afstand van elkaar. Voor meer informatie over de locaties zie:www.rewirefestival.nl/info/venues.

Kom je met het openbaar vervoer? Het centrum van Den Haag is 24 uur per dag bereikbaar via óf station Den Haag Centraal óf station Den Haag Holland Spoor (HS). Vanaf Den Haag HS vertrekken bovendien op vrijdag- en zaterdagnacht nachttreinen naar Amsterdam, Utrecht, Leiden, Schiphol, Delft, Rotterdam, Dordrecht, Breda, Tilburg, Eindhoven en ’s Hertogenbosch. Zie www.ns.nl. Vanaf Den Haag Centraal kun je tram 2, 3, 4, of 6 nemen naar de Grote Markt of vanaf Den Haag HS tram 9 naar de Grote Markt. Deze afstand is ook lopend in een kwartier te doen. Voor een plattegrond klik hier.

Zoek je nog accommodatie in Den Haag, kijk dan even op onze website.

The_KVB_bertapfirsich.jpgThe KVB (door Berta Pfirsch)

Kaarten en polsbandjesWacht niet te lang met het online bestellen van kaarten; de weekend tickets zijn bijna uitverkocht. De festivalkassa bevindt zich in het Paard van Troje. Hier kun je terecht voor kaartverkoop en hier kun je ook je dagkaart of weekendkaart omruilen voor een polsbandje dat toegang verschaft tot alle festivallocaties.

Zo lang de capaciteit het toelaat zijn er beide dagen vanaf 22:00 uur aan de kassa van het Paard van Troje ook nachttickets verkrijgbaar voor het gereduceerde tarief van € 15.
Openingstijden kassa: vrijdag 8 november vanaf 18:30 uur en zaterdag 9 november vanaf 19:00 uur.

Programma en tijdschemaKies uit welke acts je niet wil missen met behulp van het online programmaboekje. Download het alvast hier. Natuurlijk krijg je het programmaboekje ook overhandigd op het festival.
Het up-to-date tijdschema is hier te vinden.
Natuurlijk kun je tijdens het festival altijd terecht op onze mobiele website en zijn we te vinden optwitter, facebook en instagram: rewirefestival. Daarnaast doet blog Eclectro ook dit jaar live verslag via de facebookpagina REWIRE Report.
Houd er rekening mee dat zalen een beperkte capaciteit hebben. Als je een optreden echt niet wil missen, zorg dan dat je op tijd op de locatie aanwezig bent.kelpe721b61.jpgKelpe

Meer…

Heb je na a.s. vrijdag en zaterdag geen genoeg van REWIRE? Dat is mooi, want REWIRE is dan nog niet afgelopen. De tentoonstelling Momentum – Als kunst nu moet gebeuren in GEMAK loopt door tot en met 14 december. In deze periode is er regelmatig extra programma op donderdagavond met artist talks, lezingen en performances. Toegang gratis / pay what you want.

Donderdag 14 november: 19:00 – 21:00 uur
Art Practice In Transition (gepresenteerd door GEMAK)
Een avond over de radicaal veranderende kunstenaarspraktijk met kunstenaar/cultureel ondernemer Mark de Weijer en kunstenaar/cultureel planner Hans Ligteringen, die vertellen over hun ingrijpend aangepaste beroepspraktijk in tijden van culturele en economische transitie. Moderator: Marie Jeanne de Rooij, directeur GEMAK.

Donderdag 21 november: 19:00 uur
Momentum marathon
Rondetafelgesprek over aandacht en tijd in de Nederlandse kunstwereld.
Gasten:
Valentijn Bijvanck, directeur Marres
Frank Koolen, kunstenaar
Mike Moonen, kunstenaar
Rowan van As, kunstenaar
Thijs Franssen, kunstenaar
Vincent Bijleveld, kunstenaar
Meer gasten worden later bekend gemaakt.

Donderdag 28 november: 18:00 – 22:0
Satellietgroep presenteert:
Premieren ‘Refugium’ en artist talk door Hendrik Lund Jorgensen (DK/SE)

Meer randprogrammering voor Momentum wordt snel aangekondigd.

Blijf op de hoogte via onze website en social media.
Heel veel plezier!

REWIRE FESTIVAL 2013
www.rewirefestival.nl

Locaties: Prins27 (Prinsegracht 27), Teresia van Avilakerk (Westeinde 12a, Spaansche Hof), GEMAK (Paviljoensgracht 20-24), Acte de Présence (Jan Hendrikstraat 17) en Paard van Troje (Prinsegracht 12)

Vrijdag 8 november: Modeselektor (dj-set) + vj Pfadfinderei / Ricardo Villalobos & Max Loderbauer present Re:ECM live / Nils Petter Molvaer & Moritz von Oswald / Iceage / The KVB / Black Marble / Stellar OM Source / Holly Herndon / Food + Fennesz / Møster! / Lumisokea / 751 / Intergalactic Gary / Still Serious Nic / The Otolith Group (screening)

Zaterdag 9 november: Julia Holter / Baths / Nathan Fake / Kelpe / Seams / Cloud Boat / James Ferraro / Lucrecia Dalt / Valgeir Sigurdsson / Tape / Moon Ate The Dark / Jerusalem In My Heart / dBridge / Lone / Space Dimension Controller / Loyu / Traxx / The Otolith Group (screening)

Tentoonstelling Momentum – Als kunst nu moet gebeuren:
Kunstenaars: Giorgio Andreotta Calò (IT), CM von Hausswolff (SE), Roger Hiorns (UK), Lyndsey Housden (UK), Frank Koolen (NL), Jonas Lund (SE), Aditya Mandayam (IN), Miranda Meijer (NL), Haroon Mirza (UK), Nishiko (JP), Ahmet Ögüt (TR), Cevdet Erek (TR), Berend Strik (NL)

Tentoonstellingsmaker: Juha van ’t Zelfde (NL)

open.php?u=3f15a30d33a2b53237cc94f9c&id=bc1e459a25&e=0f54459a90

Maakhaven: kaalslag of karakter?

s-maakhaven3

10 Jaar geleden trok een groep kunstenaars tijdelijk in een oude fabriekshal aan de 1e Lulofdwarsstraat, in een deel van het Laakhavengebied waar de vergane glorie van het industriële verleden wel heel zichtbaar is: sinds mensenheugenis niet onderhouden loodsen in een openbare ruimte waar geen stoeptegel nog recht lag.

Deze groep kunstenaars kreeg een tijdelijk huurcontract, dat met telkens een half jaar verlengd zou worden. De verwachting was dat ze er wel een jaartje, misschien iets langer, zouden kunnen blijven. Dankzij kunstenaarsvereniging Stroom kon de huurprijs laag gehouden worden. De projecthal kreeg een nieuwe naam: Maakhaven.

Het sheddak van het gebouw aan de 1e Lulofdwarsstraat. Foto: Thijs Koppelman
Het sheddak van het gebouw aan de 1e Lulofdwarsstraat. Foto: Thijs Koppelman

De gemeente: ontwikkeling zonder visie

Inmiddels zijn we 10 jaar verder en ligt een groot deel van het Laakhavengebied er nog net zo bij als voorheen. Dichterbij Station Hollandsch Spoor is de herontwikkeling al wel duidelijk doorgezet met woningen en kantoren. Maar voor dit deel van Den Haag wist de gemeente duidelijk niet wat zij moest doen: zo ongeveer elk jaar verschijnt er een nieuwe ‘ontwikkelingsvisie’. Het laatste idee bestaat uit het vrijgeven van het terrein in kavels voor een vorm van ‘vrije sector’-woningbouw. Hoe de gemeente dit gebied achter het spoor, naast het industriële verleden bekend dankzij de voormalige tippelzone aan de Waldorpstraat, aantrekkelijk wil maken voor woningbezitters blijft een raadsel.

laakhaven
De meest recente kleurplaat van de gemeente voor het Laakhavengebied

Een geschiedenis van productie

Ondertussen werkten de kunstenaars in het pand aan de 1e Lulofdwarsstraat nijverig door. In de 10 jaar hebben zij inmiddels een hechte gemeenschap opgebouwd, weet voorzitter Denis Oudendijk te melden. “Het zou jammer zijn als deze groep allemaal verloren ging.” Het pand, met zijn grote centrale hal, stelde hen ondertussen in staat om grote objecten te maken, die wij de afgelopen jaren konden terugzien in de vijver van het Gemeentemuseum, op Oerol, bij Robodock en op vele andere terreinen en festivals. Ook voor de filmindustrie werd er nuttig werk geleverd: in het gebouw werd een zombie-slashermovie opgenomen. Ook voorzag het in de tijdelijke opslag van materialen voor de film ‘Sonny Boy’.

Een uniek dak

Daarmee plaatsten de kunstenaars zichzelf in de lange industriele traditie van het Laakhavengebied. Het pand waarin zij nu zitten werd ooit in 1929 door Shell gebouwd. Zij gebruikten het voor onderhoud van wagens en benzinepompen. Het was en is een bijzonder pand: gesteund door slechts 3 kolommen heeft het nog altijd het grootste sheddak in Den Haag. Een dak dat zelfs nog in oorspronkelijke staat is.

s-maakhaven
Een beeld uit het roemruchte verleden van het gebouw. Het sheddak, oftewel zaagtanddak, verschaft de hal indirect zonlicht vanuit het noorden, dit was ideaal voor industriele toepassingen.

De kunstenaars van Maakhaven maken zich niet alleen zorgen om het voortbestaan van hun initiatief. Zij hopen ook vooral dat de gemeente de historische waarde van dit stuk industrieel erfgoed inziet. Een schetsontwerp dat architect Andries Micke afgelopen vrijdag liet zien in een presentatie van Maakhaven illustreerde dat: door de ideeën van de gemeente voor een woontoren te combineren met het historische gebouw, worden cultuurhistorische waarden benut voor de gebiedsontwikkeling: Karakter in plaats van kaalslag. Welke zichzelf respecterende grote stad wil dat nou niet?

Edwin IJsman