In de haven van Scheveningen zit een vrijplaats, een plek waar allerlei verschillende initiatieven een plek hebben zonder de druk van geld. Die plek, De Vloek genaamd, werd 12,5 jaar geleden gekraakt en is uitgegroeid tot één van de grootste vrijplaatsen van Nederland. Al die tijd draait het zonder enige cent subsidie of overheidssteun. Nu moet de De Vloek wijken voor een prestigieus zeilcentrum waar er al één van is, die grotendeels leeg staat.

Door de bril van de projectontwikkelaar en voormalig PvdA-wethouder Noorder moet Den Haag worden omgetoverd in een wereldstad. Zo ging de voormalig wethouder op reis naar Dubai om daar inspiratie op te doen voor de haven van Scheveningen. Het moest groots en yupperig worden, maar juist die kijk door de bril van boven af, het idee dat je een stad kan vormen aan een tekentafel, die blik maakt een stad tot een doodse plek waar niemand zich thuis voelt. En zo ging het ook met de haven van Scheveningen. Er werd een masterplan gemaakt waar alle bedrijvigheid en de aan Scheveningen gebonden activiteiten plaats moesten maken voor megalomane yuppen projecten als dure hoteltorens met een kabelbaan er tussen, vakantiewoningen en een zeilcentrum. Meerdere delen van het masterplan zijn er nooit gekomen door tegenstand van de buurt. Maar de vakantiewoningen en het zeilcentrum zijn er tegen wil en dank toch gekomen. Vijf jaar geleden werd het zeilcentrum opgeleverd en tot op de dag van vandaag zijn er delen nog nooit gebruikt. Watersportwinkels verdwenen na een korte tijd weer en die ruimtes moeten nu gevuld worden door winkels uit totaal andere sectoren zoals grafisch ontwerpers. Nu, 5 jaar na de flop van Scheveningen en een nieuw gemeentebestuur verder, gaat het ontwikkelen door diezelfde projectontwikkelaarsbril gewoon door. Er moet een nieuw zeilcentrum komen 200 meter van het huidige vandaan, terwijl de projecten die nu al een plek hebben in het huidige zeilcentrum moeten verplaatsen naar de nieuwe, waardoor er nog meer leegstand ontstaat en een unieke vrijplaats moet wijken.

Vrijplaats De Vloek is een plek waar een breed scala aan initiatieven en projecten een plek heeft. Zo hebben kunstenaars werkplekken, zitten er bedrijfjes, een veganistisch eetcafé, en een concertzaal die buiten concerten ook plek biedt aan theater en filmmakers. Er zijn oefenruimtes voor bands en plek voor mensen uit Scheveningen om aan hun boot te klussen. Tevens biedt het een discussieplek voor alternatieve politiek en een andere kijk op de wereld. De Vloek is een plek die alles zonder subsidie en overheidssteun doet en waar iedereen, jong of oud, rijk of arm, welkom is. De gemeente Den Haag gebruikte De Vloek wel eens als er een boekje moest komen over broedplaatsen maar nu moet De Vloek ontruimd en gesloopt worden voor een Topzeilcentrum.

Het huidige zeilcentrum zou de gemeenschap geen cent gaan kosten, de gemeente heeft echter drie miljoen euro moeten uitgeven om het rendabel te maken. Terwijl de broekriem aangehaald moest worden bij de onderklasse en er geen geld meer is voor buurthuizen, geeft de gemeente per jaar tonnen uit om de topzeilsport te bevorderen, en dat terwijl het juist deze tak van sport is die grote sponsoren zoals Delta Lloyd er op na houd.

Politici die hun mond vol hebben van cultuur, participatie en eigen initiatief zijn vastgeroest in het idee dat je een stad kan vormen aan een tekentafel. Ook de nieuwe wethouder Karsten Klein (CDA) die nu de havenplannen bestierd, wil plannen doorzetten die achterhaald en zijn en waar niemand in Scheveningen op zit te wachten. Hij was het die in zijn vorige termijn, toen hij nog wethouder sport en welzijn was, bezuinigde op buurthuizen en iedereen die met zijn sportclub iets maatschappelijks deed bestempelde als het buurthuis van de toekomst, vrij van subsidie en overheidssteun. Maar nu is juist hij degene die een vrijplaats die altijd zo van uit zichzelf heeft gewerkt de nek om wil draaien voor een zeilcentrum waar er al één van is, die nog grotendeels leegstaat, waar alleen plek is voor de rijke elite. Het kan dan ook geen toeval zijn dat hij zelf een zeilsport liefhebber is en met de mensen die belang hebben bij het nieuwe zeilcentrum regelmatig samen op een bootje te vinden is.

Laat er een omwenteling komen in de stadsontwikkeling van boven af. Laat de gemeente inzien wat de stad al te bieden heeft en laat ze kijken naar de behoefte van de mensen die in de stad leven en niet alleen naar de belangen van projectontwikkelaars en de rijke elite. Het is een strijd die gevoerd moet worden in vele steden in Nederland, laat de strijd voor het behoud van vrijplaats De Vloek het begin zijn van een discussie rond de grootheidswaanzin die stadsontwikkeling heet.

Kwinten Keesmaat