Ik hoor tegenwoordig wel eens verhalen van mensen over school en indoctrinatie. Meestal besteed ik daar niet teveel aandacht aan: ik vind Nederlandse scholen doorgaans niet zo ideologisch gekleurd dat ik me er druk om ga maken.
Maar af en toe komt een vriend, of in dit geval: een zwager, een juweeltje tegen dat ook ik niet kan negeren. Vandaag is dat: een plaatje uit een schoolboek maatschappijleer, editie VWO 6. Zeg maar: onze toekomstige bestuurders.
Het moge duidelijk zijn: in het politieke krachtenspel tussen gelijkheid en ongelijkheid, tussen onvrijheid en vrijheid, staat de Christendemocraat als een ware Boeddha (oeps: Jezus wellicht?) fier overeind. Onwrikbaar en niet te vermurven kiest hij de weg van het midden.
Dank u voor deze wijze les in de maatschappijleer. Dan nu de kamervragen?
“Was will das Weib?” vroeg Freud zich aan het eind van zijn leven vertwijfeld af. Deze kreet borrelde bij mij naar boven toen ik onderweg naar huis in de bus zat na te denken over de film die ik zojuist had gezien. Paradies Liebe van Ulrich Seidl.
Volslanke vrouwen die hun vakantie vieren in Kenia, in een omheind en bewaakt vakantieparadijs, waar verder weinig te beleven valt. Het enige waar deze dames op uit zijn is betaalde seks met zwaargeschapen negers. Bij beteaalde seks gaat het hier niet om mannen die betalen, maar de vrouwen die diep in de buidel tasten om seks te hebben.
De hoofdrol wordt gespeeld door Teresa (?), een 50 jarige gescheiden moeder van een puberende dochter.
Ze werkt met geestelijk gehandicapten volgens de openingsscène. Waarom moeten we dat weten? Het karakter van Teresa wordt tijdens de twee uur durende film verder nergens uitgediept. Misschien moeten we uit haar naam en beroep de conclusie trekken dat het verder wel goed zit met Teresa? De vraag van het waarom dringt zich vaker op.
Het vakantiepark is helemaal van de buitenwereld afgesloten. Binnen, in een decor van een zebra gestreept interieur, worden de gasten vermaakt. Buiten op het afgeschermde strand liggen de gasten te bakken. Achter een afzetting van touw staan jonge Keniaanse mannen geduldig te wachten tot iemand deze grens overschrijdt. Daar begint het spel van de verleiding. Bijouterieën, boottochtjes, kamelen- autoritjes of achterop de motor. Alles kan. Niets moet. Het heeft de sfeer van vrijblijvendheid maar dat is het niet. Teresa laat zich verleiden, laat zich meenemen naar de woning van haar beschermer en laat zich verwennen. Ze krijgt wat ze wil, en behalve de seks lijkt ze vooral te genieten van alle aandacht. Haar naïviteit is soms ontroerend. Totdat er ineens problemen ontstaan. Meneer wil geld, voor het kind van het zielige zusje die door haar man is verlaten, voor het schooltje van zijn andere zus. En Teresa geeft, ze geeft veel. De “relatie” eindigt omdat zij niet genoeg geeft. Dat gebeurt niet één keer maar meerdere malen. Teresa heeft geen last van voortschrijdende inzichten. Eenzaamheid is misschien ook een thema.
De film voelt vaak erg ongemakkelijk. Er wordt soms denigrerend en racistisch gesproken over negers waar ze zelf bij zijn, want “ze verstaan ons toch niet”, en dat is maar de vraag. De dames gedragen zich soms superieur en koloniaal ten opzichte van hun prooien vind ik. Vooral tijdens een van de laatste scenes waarin drie vriendinnen op de verjaardag van Teresa, bij wijze van cadeau, een jonge bijna blote neger meenemen waar ze zich op bed mee gaan vermaken. De brutaalste van het stel bindt een roze strik om de zwarte piemel die maar niet stijf wil worden ondanks alle pogingen. Hij wordt betaald en weggestuurd. Is dat humor? Het is een beschamende situatie. Misschien wel net zo beschamend dan wanneer 4 b(r)allerige studenten of bankenbobo’s zich met een vrouwelijke prostituee vermaken tijdens een intiem feestje.
Het enige leuke aan de film is de manier waarop de vriendinnen van Teresa over hun eigen lichaam babbelen. Ze zijn dik en hebben hangtieten en ze doen daar zelf helemaal niet moeilijk over, integendeel.
Ik weet niet precies welk verhaal Ulrich Seidl ons met deze film wil vertellen. Ik zie wat er gebeurt maar ik mis achtergronden en motieven. Waarom doen de mensen de dingen die ze doen in deze film. Als deze vrouwen alleen maar seks willen pak het dan goed aan, doe niet zo klungelig. Loop niet als volwassen vijftiger als een puber in de val van je zelfgekozen loverboy.
Was will das Weib?
Twee uur vond ik heel erg lang. Mijn buurvrouw waarschijnlijk ook want die begon na een half uurtje zowat onafgebroken te sms’en of te twitteren. Wel storend hoor zo’n verlicht schermpje en het bijna onhoorbaar geklik van nagels op toetsjes naast je.
Geliefd, afgedankt en toch geduldig wachtend op een onzeker einde.
De linker staat zachtjes te huilen als je het mij vraagt, al hoewel ze haar
feestpak nog netjes probeert te houden.
De rechter kan zich de blinkende ballen die de linker nog draagt nog goed
herinneren.
Trots stond ze te stralen tijdens de feestdagen. Opgetuigd met bal en piek
stond ze op de mooiste plek in de huiskamer. Iedere avond deed moeder de
lampjes aan met haar spruit en hoorde ze zichzelf af en toe zachtjes zingen.
Ze weet het nog goed, deze Kerst liep opa tegen haar aan tijdens het
kransjes schranzen, stiekem kon ze daar wel om lachen. De herinnering aan
zoonlief die de lichtjes tussen zijn kleine lichtgevende vingertje zag
stralen zal ze ook niet snel vergeten. Tot ze vanmorgen ineens wakker
schrok. De flits ging ineens af, ze werd uitgekleed en nogal resoluut via
een kleine pauze in de tuin, buiten de deur gezet. Daar stond een ietwat beter
versierde dame ook al te staan…en nu wachten ze samen.
Ze willen elkaar graag vertellen over de afgelopen dagen, maar ergens doet
het nog te veel pijn om er al over te praten.